Adana’nın Kozan ilçesinde bir zamanlar çekiç seslerinin eksik olmadığı Bakırcılar ve Kalaycılar Çarşısı, bugün sessizliğe bürünmüş durumda. Geçmişte onlarca ustanın çalıştığı çarşıda artık yalnızca bir bakır ustası ve iki kalaycı mesleğini sürdürmeye çalışıyor. Geleneksel el sanatlarının son temsilcileri olan ustalar, hem mesleklerini yaşatmak hem de bu kültürü gelecek nesillere aktarmak için direniyor.
Bir zamanların kalabalık çarşısı sessizleşti
Kozan’da geçmişte 15’e yakın bakırcı ve 20’nin üzerinde kalaycının bulunduğu çarşı, bugün eski hareketliliğini büyük ölçüde kaybetti. Çekiç sesleriyle yankılanan sokaklar yerini sessizliğe bırakırken, ustaların sayısı da her geçen yıl azaldı.
1986 yılından bu yana mesleğini sürdüren bakır ustası Remzi Karaoğlan, çarşının eski günlerini özlemle anıyor.
“Şimdi tek bakırcı kaldım”
Mesleğini ailesinden devraldığını belirten Karaoğlan, yıllar içinde hem ustaların hem de iş yoğunluğunun ciddi şekilde azaldığını ifade ediyor. Eskiden çarşıda adım atacak yer olmadığını söyleyen usta, bugün ise tek başına mesleği sürdürdüğünü dile getiriyor.
Kalaycılık yapan ustaların sayısının da ikiye kadar düştüğü belirtiliyor. Geçmişte 15’e yakın bakırcı ve 20’nin üzerinde kalaycının bulunduğu çarşıda bugün sadece birkaç usta kaldı. Ustalar, eski yoğunluğun yerini sessizliğe bıraktığını belirtiyor.
Talep azalınca meslek geriledi
Bakır ürünlere olan ilginin azalması ve fiyatların yükselmesi mesleği olumsuz etkiledi. Modern mutfak ürünlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte bakır kullanımının büyük ölçüde azaldığı ifade ediliyor.
Ustalar, mesleğin en büyük sorununun çırak yetişmemesi olduğunu söylüyor. Zahmetli bir iş olması nedeniyle gençlerin bu mesleğe ilgi göstermediği belirtiliyor.
“Bu sanat yaşamalı”
Son ustalar, mesleğin yok olmaması için destek bekliyor.
Tüm zorluklara rağmen bakırcılık ve kalaycılığı sürdürmeye kararlı olduklarını vurguluyorlar.