Memorial Antalya Hastanesi Nefroloji Bölümü’nden Uzman Dr. Ümit Çakmak, 12 Mart Dünya Böbrek Günü dolayısıyla böbrek sağlığına ilişkin önemli uyarılarda bulundu. Böbreklerin vücudun en hayati organlarından biri olduğunu vurgulayan Çakmak, böbrek hastalıklarının çoğu zaman erken dönemde belirti vermeden ilerlediğini söyledi. Bu nedenle düzenli sağlık kontrollerinin büyük önem taşıdığını belirten Çakmak, erken teşhis sayesinde ciddi sağlık sorunlarının önüne geçilebileceğini ifade etti.
Böbrek Hastalıkları Dünya Genelinde Artıyor
Kronik böbrek hastalığının dünya genelinde giderek büyüyen bir sağlık sorunu haline geldiğine dikkat çeken Dr. Çakmak, son yıllarda hastalığın görülme sıklığında ciddi artış yaşandığını belirtti. Paylaşılan verilere göre 1990 yılından bu yana kronik böbrek hastalığı görülme oranı iki katına çıktı. 2023 yılı itibarıyla dünya genelinde yaklaşık 788 milyon kişinin kronik böbrek hastalığıyla yaşadığı tahmin ediliyor. Aynı yıl hastalık, yaklaşık 1,5 milyon kişinin hayatını kaybetmesine neden olarak küresel ölüm nedenleri arasında 9’uncu sırada yer aldı.
Türkiye’de de tablo benzer şekilde dikkat çekici. Yapılan araştırmalara göre kronik böbrek hastalığı görülme oranı yaklaşık yüzde 15,7 seviyesinde. Diyabet hastalarında ise bu oran yüzde 25’in üzerine çıkıyor.
Erken Dönemde Belirti Vermeyebilir
Böbrek hastalıklarının en önemli özelliklerinden birinin uzun süre belirti vermeden ilerlemesi olduğunu vurgulayan Çakmak, hastalığın erken dönemde fark edilmesinin zor olabileceğini söyledi.
“Böbrekler bozulmaya başladığında vücut bazı sinyaller verir ancak bu belirtiler yavaş geliştiği için çoğu zaman fark edilmez” diyen Çakmak, erken dönemde görülebilecek belirtiler arasında yorgunluk, halsizlik, iştahsızlık ve kilo kaybının yer aldığını belirtti.
Bunun yanında idrar miktarında veya renginde değişiklik, vücutta şişlik yani ödem oluşması gibi belirtiler de böbrek hastalıklarının erken uyarı işaretleri arasında bulunuyor.
İleri Evrede Ciddi Sağlık Sorunları Ortaya Çıkabilir
Hastalığın ilerlemesi durumunda daha ciddi sağlık sorunlarının ortaya çıkabileceğini belirten Çakmak, bu aşamada birçok farklı belirtinin görülebileceğini ifade etti.
Bulantı, kusma ve mide problemleri, nefes darlığı, ciltte kaşıntı ve kuruluk, kas krampları ve kemik ağrıları hastalığın ilerleyen evrelerinde görülebilen belirtiler arasında yer alıyor. Ayrıca konsantrasyon bozukluğu, yüksek tansiyon, kansızlık ve baş dönmesi gibi şikayetler de gelişebiliyor. Erkek hastalarda ise ereksiyon sorunları ortaya çıkabiliyor.
Böbrek Sağlığını Korumak İçin 6 Önemli Öneri
Buna göre böbrek sağlığını korumak için şu önerilere dikkat edilmesi gerekiyor:
- Tuz tüketimini azaltmak
- Günlük yeterli miktarda su içmek
- Düzenli egzersiz yapmak
- Sigara ve alkol kullanımından kaçınmak
- Reçetesiz ilaçları bilinçsiz şekilde kullanmamak
Risk grubundaki kişilerin düzenli kan ve idrar testleri yaptırması
Dr. Ümit Çakmak, özellikle diyabet, hipertansiyon ve ailede böbrek hastalığı öyküsü bulunan kişilerin düzenli sağlık kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini vurgulayarak erken teşhisin hayati önem taşıdığını sözlerine ekledi.
