Türk milliyetçiliği tarihinde önemli bir yere sahip olan 3 Mayıs Türkçülük Günü, 1944 yılında yaşanan bir davanın ve ardından gerçekleşen gösterilerin anısına kutlanıyor. Bu tarih, Nihal Atsız ile Sabahattin Ali arasındaki hakaret davasının ikinci duruşmasının yapıldığı gün olarak biliniyor.
Tarihsel Arka Plan
II. Dünya Savaşı'nın sonlarına doğru, dünya Kapitalist-Komünist ve Faşist bloklar arasında bölünmüştü. Türkiye, fiilen savaşa girmese de bu ideolojik çatışmalardan etkilendi. Bu süreçte, dönemin Başbakanı Şükrü Saraçoğlu’na hitaben Orhun dergisinde yazdığı mektuplarda Nihal Atsız, Sabahattin Ali’yi "Sovyet casusu ve vatan haini" olarak nitelendirdi. Bunun üzerine Sabahattin Ali, Atsız'a hakaret davası açtı.
Ankara’da Yaşanan Olaylar
Davanın ikinci duruşması için 3 Mayıs 1944’te Ankara’ya gelen Atsız taraftarları, tren istasyonunda Sabahattin Ali ve Nâzım Hikmet’in kitaplarını yaktı. Ardından Ulus Meydanı’na yürüyen kalabalık, komünizm karşıtı sloganlar atarak polisle çatıştı. Gösterilerin ardından çok sayıda kişi tutuklandı ve bazıları daha sonra Irkçılık-Turancılık Davası'nda yargılandı.
Türkçülük Günü’nün Doğuşu
1945 yılında, Tophane Askeri Cezaevi’nde tutuklu bulunan Reha Oğuz Türkkan, Nihal Atsız, Alparslan Türkeş ve Nejdet Sançar gibi isimler, 3 Mayıs’ı anmak için bir toplantı düzenledi. Bu tarih, resmi olarak Türkçülük Günü olarak kabul edildi.
