Türkiye İstatistik Kurumu tarafından paylaşılan Ağustos ayı enflasyon verileriyle birlikte milyonlarca kiracı ve ev sahibinin beklediği yasal kira artış tavanı resmen netleşti.
Eylül ayında sözleşmesini yenileyecek vatandaşlar için tavan oran, 12 aylık TÜFE ortalaması doğrultusunda yüzde 31,79 olarak kayıtlara geçti. Türk Borçlar Kanunu gereğince ev sahipleri hem konut hem de iş yeri kira sözleşmelerinde bu oranın üzerinde bir artış talep edemeyecek. Taraflar dilerse karşılıklı mutabakatla yasal sınırın altında bir zam oranı üzerinde uzlaşabilecek.
Kira Artış Tavanında Gerileme Eğilimi Sürüyor
Geçtiğimiz ay yüzde 31,90 olarak uygulanan tavan zam oranı, Eylül döneminde 0,11 puan gerileyerek yüzde 31,79 seviyesine indi. Söz konusu gerileme, Temmuz 2024 döneminde yüzde 65,07 ile tepe noktasına ulaşan yasal artış tavanındaki düşüş trendinin devam ettiğini ortaya koyuyor. Konut kiralarında uzun süre uygulanan yüzde 25'lik sabit sınırın Temmuz 2024 itibarıyla kaldırılmasının ardından, tüm sözleşmeler doğrudan 12 aylık TÜFE ortalamasına göre belirlenmeye devam ediyor.
Örnek Zam Hesaplaması Nasıl Yapılacak?
Açıklanan resmi veriler doğrultusunda, yasal sınır üzerinden uygulanacak zam tutarları şu şekilde şekilleniyor:
Mevcut Kira Bedeli: 10.000 TL
Zam Oranı: Yüzde 31,79
Zam Tutarı: 3.179 TL
Yeni Kira Tutarı: 13.179 TL
Mevcut Kira Bedeli: 20.000 TL
Zam Oranı: Yüzde 31,79
Zam Tutarı: 6.358 TL
Yeni Kira Tutarı: 26.358 TL
Piyasadaki Reel Artış Yasal Tavanın Altında Kaldı
Yasal tavan tek bir oran sunsa da serbest piyasa koşulları farklı bir tablo çiziyor. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yayımlanan Yeni Kiracı Kira Endeksi verilerine göre, yeni kiralanan evlerdeki yıllık artış oranı Temmuz ayında yüzde 28,4 seviyesine kadar geriledi. Böylece yeni kiracıların karşılaştığı reel artış, yasal tavanın yaklaşık 3,5 puan altında seyretti.
Bölgesel bazda incelendiğinde ise Doğu Karadeniz bölgesi yüzde 35 ile en yüksek yıllık artışın yaşandığı yer oldu. En düşük artış oranı ise yüzde 18,8 ile Balıkesir ve Çanakkale çevresinde kayıtlara geçti.
