Dünyada en sık görülen kanser türlerinden biri olan kolorektal kanser, erken tanı ile büyük oranda tedavi edilebiliyor. VM Medical Park Mersin Hastanesi Genel Cerrahi ve Gastroenteroloji Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Enver Reyhan, kalın bağırsak ve rektumda gelişen bu kanser türünün erken evrede saptanmasının tedavi başarısını önemli ölçüde artırdığını belirtti. Reyhan, özellikle 50 yaş sonrası düzenli tarama testlerinin yapılmasının hayati önem taşıdığını vurguladı.
Kolorektal Kanser Nedir?
Kolorektal kanserin kalın bağırsak (kolon) ve rektum bölgesinde gelişen bir kanser türü olduğunu belirten Prof. Dr. Enver Reyhan, bu hastalığın dünya genelinde en sık tanı konulan kanserler arasında yer aldığını söyledi.
Türkiye’de de oldukça yaygın görülen kolorektal kanserin özellikle ileri yaşlarda daha sık ortaya çıktığını ifade eden Reyhan, son yıllarda erken tanı ve modern tedavi yöntemleri sayesinde ölüm oranlarında önemli bir azalma yaşandığını dile getirdi. Buna rağmen hastalığın toplumda hâlâ ciddi bir sağlık sorunu olmaya devam ettiğini belirtti.
Erkeklerde Daha Sık Görülüyor
Kolorektal kanserin genellikle 40 yaşından önce nadir görüldüğünü ifade eden Reyhan, riskin özellikle 40 yaşından sonra artmaya başladığını belirtti.
Hastalığın erkeklerde kadınlara göre daha sık görüldüğünü söyleyen Reyhan, genetik faktörlerin de önemli bir risk unsuru olabileceğini kaydetti. Birinci derece yakınlarında kolon kanseri veya kansere dönüşebilen polip bulunan kişilerde riskin daha yüksek olduğuna dikkat çeken Reyhan, ancak vakaların büyük bölümünün ailesel değil bireysel olarak geliştiğini ifade etti.
Beslenme ve Yaşam Tarzı Risk Faktörü
Kolorektal kanserin gelişiminde beslenme alışkanlıklarının ve yaşam tarzının önemli rol oynadığını vurgulayan Reyhan, bazı faktörlerin riski artırabileceğini söyledi. Kırmızı ve işlenmiş et tüketiminin fazla olması, obezite, hareketsiz yaşam tarzı, metabolik sendrom, D vitamini eksikliği, sigara ve alkol kullanımı ile uzun süreli iltihabi bağırsak hastalıklarının risk faktörleri arasında yer aldığını belirtti.
Reyhan, düzenli egzersiz yapılmasının, lif açısından zengin beslenmenin ve taze sebze ile meyve tüketiminin artırılmasının bu kanser türüne karşı koruyucu olabileceğini ifade etti.
Bağırsak Alışkanlıklarındaki Değişime Dikkat
Kolorektal kanserlerin bazı durumlarda ileri evrelere kadar belirti vermeyebileceğini söyleyen Prof. Dr. Reyhan, bazı erken belirtilerin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtti. Bağırsak alışkanlıklarında değişiklik, zaman zaman ishal veya kabızlık görülmesi, dışkıda kanama, karın ağrısı ve şişkinlik gibi şikayetlerin dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Reyhan, kanserin kalın bağırsağın farklı bölgelerinde farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirterek, sol taraftaki tümörlerin bağırsak tıkanıklığına, sağ taraftakilerin ise gizli kanamalara yol açabildiğini söyledi.
Dışkıda Kan Görülmesi Önemli Bir Belirti
Dışkıda kan görülmesinin mutlaka araştırılması gerektiğini vurgulayan Reyhan, bunun her zaman kanser anlamına gelmediğini ancak önemli bir uyarı işareti olabileceğini ifade etti. Kanamanın hemoroid, anal fissür veya divertikül gibi başka hastalıklardan da kaynaklanabileceğini belirten Reyhan, kesin nedenin belirlenebilmesi için kolonoskopi gibi tetkiklerin yapılması gerektiğini söyledi.
Tarama Testleri Hayat Kurtarıyor
Erken tanının tedavide başarıyı önemli ölçüde artırdığını belirten Reyhan, düzenli tarama testlerinin ihmal edilmemesi gerektiğini ifade etti. 50-70 yaş arasındaki kadın ve erkeklerde iki yılda bir gaitada gizli kan testi yapılmasının ve 10 yılda bir kolonoskopi uygulanmasının önerildiğini söyleyen Reyhan, ailesinde kolon kanseri öyküsü bulunan kişilerin taramalara daha erken yaşta başlaması gerektiğini belirtti. Gaitada gizli kan testinin hastanelerin yanı sıra Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezleri (KETEM) ile Aile Sağlığı Merkezlerinde de yapılabildiğini hatırlattı.
Kolonoskopi Korkulacak Bir İşlem Değil
Kolonoskopi işleminin günümüzde gelişmiş teknolojiler sayesinde daha konforlu bir şekilde yapılabildiğini ifade eden Reyhan, işlemin sedoanaljezi yöntemiyle hastalar uyutularak gerçekleştirilebildiğini söyledi. Bu sayede hastaların işlem sırasında ağrı hissetmediğini belirten Reyhan, kolonoskopinin aynı zamanda kanserin gelişmesini önleyebildiğini de vurguladı. İşlem sırasında kansere dönüşebilecek poliplerin erken dönemde tespit edilip çıkarılabildiğini söyledi.
Sağlıklı Yaşam Riski Azaltıyor
Kolorektal kanserden korunmanın mümkün olduğunu ifade eden Prof. Dr. Enver Reyhan, sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önemine dikkat çekti. Düzenli egzersiz yapılması, sağlıklı ve dengeli beslenme, taze sebze ve meyve tüketiminin artırılması, işlenmiş kırmızı et tüketiminin azaltılması ile sigara ve alkolden uzak durmanın riskleri azaltabileceğini belirtti. Reyhan, kolorektal kanserin erken tanı ile önlenebilir ve tedavi edilebilir bir hastalık olduğunu hatırlatarak vatandaşların belirtileri ciddiye alması ve tarama testlerini ihmal etmemesi gerektiğini sözlerine ekledi.
