İklim Değişikliği, Su Kıtlığı ve Yüksek Maliyetler Tarımı Sarsıyor
Adana Ticaret Borsası (ATB) Başkanı Şahin Bilgiç, Haziran Ayı Olağan Meclis Toplantısı'nda yaptığı değerlendirmelerde tarım sektörünün karşı karşıya olduğu çok yönlü tehditleri gözler önüne serdi. Bilgiç, tarımın sürdürülebilirliğini tehdit eden başlıca sorunları iklim değişikliği, su kaynaklarındaki azalma, artan girdi maliyetleri ve pazar dalgalanmaları olarak sıraladı.
“Tarımda en kritik girdi sudur” vurgusuyla konuşmasına başlayan Bilgiç, Çukurova çiftçisinin deneyimi ve kararlılığıyla bu zorlukların aşılabileceğine inandıklarını ifade etti.
Osman Bağış: “Buğday Hasadı Buruk Tamamlandı”
ATB Meclis Başkanı Osman Bağış ise konuşmasında buğday hasadında yaşanan verim kaybına dikkat çekti. Sulanmayan arazilerde dekara verimin 50-100 kilogram arasında kaldığını belirten Bağış, birçok çiftçinin tarlasına biçerdöver bile sokmadığını, buğdayı başağıyla birlikte balya yaparak hayvan yemi olarak değerlendirdiğini söyledi.
Bağış, sulama imkânı olan çiftçilerin verim kaybı yaşamadığını belirterek, sulama altyapısının bakımlarının erkenden yapılması için DSİ’ye çağrıda bulundu. "Ocak, Şubat, Mart gibi erken dönemlerde yapılacak sulamalar yüksek verimi getirebilir" dedi.
“Küresel İklim Değişikliği Artık Göz Ardı Edilemez”
Şahin Bilgiç, iklim değişikliğinin sadece bir tartışma konusu değil, somut bir tehdit haline geldiğini vurguladı. Son yıllarda artan sıcaklıklar, değişen yağış rejimi ve sıklaşan ekstrem hava olaylarının üretimi zorlaştırdığını belirten Bilgiç, kritik vejetasyon dönemlerinde yaşanan ani sıcaklık artışlarının ürün verimini ve kalitesini doğrudan etkilediğine dikkat çekti.
ATB Başkanı, çözüm için sürdürülebilir tarım tekniklerinin, çeşit ıslahı çalışmalarının ve akıllı tarım uygulamalarının yaygınlaştırılması gerektiğini ifade etti.
Su Kıtlığına Karşı Organize Mücadele Şart
Bilgiç, tarımsal üretimin temel girdisi olan suyun yönetimi konusunda bölgede ciddi adımlar atılması gerektiğini vurguladı. Damla sulama ve yağmurlama sistemlerinin yaygınlaştırılmasının öncelik olduğunu söyleyen Bilgiç, su yönetiminin bireysel değil organize şekilde ele alınması gerektiğini belirtti: “Yeraltı su seviyeleri düşüyor, yüzey suları azalıyor. Bu tablo karşısında organize su yönetim planlarının hayata geçirilmesi kaçınılmazdır.”
Narenciye Sektöründe Dev Döviz Girdisi Ama Yapısal Sorunlar Hâlâ Çözülmedi
Bilgiç, narenciye ihracatının 2024’te 1 milyon 639 bin ton ile 1 milyar 46 milyon dolarlık döviz girdisi sağladığını açıkladı. Rusya, Irak, Ukrayna ve Romanya gibi ülkelerin başlıca pazarlar olduğunu belirten Bilgiç, sektörün önünde hâlâ önemli sorunlar bulunduğunu ifade etti. Akdeniz Meyve Sineği ile mücadelede yaşanan zorluklar, iklimsel verim kayıpları, pazarlama ve soğuk hava depo yetersizlikleri ile üretici örgütlenmesindeki eksiklikler temel sorunlar arasında.
Bilgiç, entegre mücadele yöntemlerinin artırılması, depo kapasitesinin yükseltilmesi ve kooperatifleşmenin güçlendirilmesinin öncelikli hedef olduğunu vurguladı.
Fiyatlar Arttı Ama Karlılık Yine Düşük
2025 yılı için Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) belirlediği hububat alım fiyatları makarnalık ve ekmeklik buğday için ton başına 13 bin 500 lira, arpa için 11 bin lira oldu. Ancak Bilgiç, bu rakamların üretim maliyetlerindeki artış göz önüne alındığında üretici için yeterli kâr bırakmadığını belirtti.
Girdi maliyetlerindeki (mazot, gübre, tohum, işçilik) artışa dikkat çeken Bilgiç, kaliteli tohum teşviki, modern tarım teknikleri, Ar-Ge destekleri ve üretici birliklerinin güçlendirilmesinin şart olduğunu vurguladı. Tarımda geleneksel ürünlerin yanı sıra ihracata uygun katma değerli ürünlere yönelimin teşvik edilmesi gerektiğini söyledi.
“Tüm Zorlukları Birlikte Aşacağız”
ATB Başkanı Şahin Bilgiç, “İklim değişimi, su sıkıntısı, girdi maliyetleri ve pazar sorunları hepimizin ortak sorunu. Ancak Çukurova’nın verimli toprakları, üretim kültürü, çalışkan çiftçileri ve vizyon sahibi iş insanlarıyla bu engelleri aşacağımıza inanıyorum. Adana Ticaret Borsası olarak her koşulda üreticimizin yanında olmaya devam edeceğiz” dedi.
